De focus in het VO ligt nu vooral op examenleerlingen en dat is ontzettend belangrijk. Maar álle leerlingen verdienen natuurlijk onze aandacht. Hoe krijg je dat in coronatijd voor elkaar?
“Dat gevoel van ‘Ik ben niet goed genoeg’ gaat alleen weg als we ophouden met praten over achterstanden”, zegt Monica van den Hoven, directeur van VSO Daaf Geluk. “Geef complimenten en zorg ook voor voldoende ontspanning.”

Gezien en gehoord
De pedagogische hulpverleners zijn de spil in het onderwijs op VSO Daaf Geluk. Monica: “Zij zorgen dat iedereen in de online les komt. Is een leerling er niet, dan gaan ze meteen bellen. Neem hij of zij niet op? Dan bellen ze direct de ouders. Soms nemen ze een leerling even apart in een chat voor een-op-eenaandacht. Het is essentieel voor leerlingen – en zeker voor ons type leerlingen in het speciaal onderwijs – dat ze worden gezien en gehoord.”

Problemen
Dat neemt niet weg dat het onderwijs op afstand veel problemen veroorzaakt. Teamleider Daniëlle van Leeuwen signaleert deze ontwikkelingen:
• Leerlingen krijgen depressieve gevoelens. “Ze missen het echte contact met hun leerkrachten en andere leerlingen heel sterk.”
• De zelfstandigheid van leerlingen wordt minder. “Ouders zitten ook thuis en nemen hun kind veel uit handen, zoals het melden aan een docent wanneer een taak niet af is. Wij trainen onze leerlingen op school juist om dat zélf te doen.”
• Thuis is er te veel afleiding. “Veel leerlingen hebben moeite zich te concentreren en huiswerk te maken, de playstation is nooit ver weg.”
• Eerstejaars leerlingen ervaren veel stress bij het toetsen. “Alles is al nieuw voor hen, nu moeten ze ook nog online toetsen maken. Er leeft veel faalangst bij hen.”
• Tweedejaars zijn bang dat ze een lager advies krijgen voor het derde jaar. “Ze horen alleen maar dat ze leerachterstanden oplopen door de lockdowns.”

Aanpak
Hoe pakt VSO Daaf Geluk de problemen aan? Er is een noodopvang voor kwetsbare leerlingen op school en met overheidsgeld zijn er extra bijlessen en ondersteuning gekomen. De pedagogisch hulpverleners coachen leerlingen én ouders, de aan school verbonden orthopedagogen praten met leerlingen over hun angsten. Leerkrachten geven voorlopig geen proefwerkweken. Ze kijken of ze bepaalde onderdelen van de lesstof kunnen overslaan en alleen op de kerndoelen focussen.

Acceptatie
Monica: “Maar dat gevoel bij leerlingen van ‘ik ben niet goed genoeg’, dat gaat alleen weg als we ophouden met praten over de ‘achterstanden’ die ze nu zouden oplopen. Accepteer dat een leerling in deze tijd misschien wat langer doet over het curriculum. Kijk naar de mens in zijn geheel. En spreek ook waardering uit voor elkaar: leerlingen doen het hartstikke goed online. Leerkrachten krijgen online heel veel voor elkaar. Zorg tot slot ook voor voldoende ontspanning. In de pauzes doen onze klassen bijvoorbeeld vaak samen een spel online, of gaat de leerkracht gezellig kletsen met leerlingen. Gewoon, om het even niet alleen maar om het leren te laten draaien.”